سرطان سینه
واحد بیماری های غیر واگیر مرکز بهداشت بافت
زنان حدود نیمی از جمعیت جهان را تشکیل می‌دهند که نه تنها مسئول سلامت خود هستند بلكه مسئول سلامت فرزندان و خانواده هم هستند. به این ترتیب وضعیت سلامت زنان تأثیر به سزایی بر سلامت فرزندان، خانواده و جامعه پیرامون آنها دارد و چنانچه این موضوع نادیده گرفته شود، سلامتی خانواده و جامعه نیز دچار آسیب خواهد شد
امروزه یکی از عوامل نگران‌کننده در سلامتی زنان، سرطان پستان است. در اکثر کشورهای دنیا سرطان پستان شایع‌ترین سرطان در زنان است و عامل اصلی مرگ و میر ناشی از سرطان در زنان است. در ایران نیز این بیماری در صدر سرطان‌های خانم ها قرار دارد و بروز آن در حال افزایش است. مرگ يك زن در اثر سرطان پستان عواقب بسياري براي خانواده و جامعه دارد.
به طور کلی باید به افراد آموزش داده شود که سرطان بر خلاف تصور عام، یک بیماری قابل پیشگیری است به طوری که بیش از 40 درصد سرطان ها قابل پیشگیری اند
برای پیشگیری از سرطان پستان باید بدانیم که علل ایجاد کننده سرطان و راه های پیشگیری از آن کدامند همچنین چه عواملی اثر محافظتی در برابر این سرطان دارند.
با شناخت علایم هشداردهنده سرطان پستان و مراجعه به موقع می توان ضایعات پیش سرطانی را پیش از تبدیل شدن به سرطان، تشخیص داد.
بر این مبنا زنان باید به شبکه بهداشتی مراجعه کنند و نحوه انجام خودآزمایی پستان به آنها آموزش داده شود
عوامل خطر سرطان پستان: عوامل خطر قابل اصلاح و عوامل خطر غیر قابل اصلاح
عوامل خطر غیر قابل اصلاح:
سن بالا
سابقه خانوادگي و جهشهاي ژني
سن قاعدگي کمتر از 12 سال
سن يائسگي بالای 55 سال
زمينه نژادي و قومی
وضعيت اقتصادي اجتماعی بهتر
سابقه هیپرپلازی(رشد بیش از حد سلول ها ) در پستان
عوامل خطر قابل اصلاح:
نمایه توده بدنی بالای 30
مصرف الکل
سن بالای مادر در زمان اولین زایمان
مواجهه با اشعه برای درمان سرطان در گذشته
قرصهاي ضدبارداري خوراکی
هورمون درمانی جایگزین پس از یائسگی
مصرف بالای چربی های اشباع شده
بر مبنای عوامل خطری که در بالا گفته شد، مهمترین توصیه های خود مراقبتی برای پیشگیری از سرطان پستان عبارتند از:
وزن متعادلی داشته باشید.
از مصرف غذاهاي پرچرب و سرخ كرده، نمك زده و آماده حاوي مواد نگهدارنده، ترشي و كنسروها پرهیز کنید یا مصرف آنها را کاهش دهید.
ميوه، سبزيجات، غلات و گوشت ماهي را بیشتر مصرف کنید چرا که مي‌توانند با افزايش سطح آنتی اكسيدان‌ها سبب كاهش بروز سرطان شوند.
حداقل 30 دقیقه در روز فعالیت ورزشی داشته باشید.
از مصرف الکل و سیگار پرهیز کنید.
در صورت دارا بودن فرزند شیرخوار، شیردهی از پستان را مورد توجه قرار دهید.
با خانه یا مرکز بهداشتی دربارهی خطرات و مزایای مصرف قرصهای ضدبارداری خوراکی مشورت کنید.
با خانه یا مرکز بهداشتی دربارهی خطرات و مزایای حاصل از مصرف هورمونهای جایگزین یائسگی مشورت کنید.
علائم هشداردهنده سرطان پستان:
توده پستان یا زیر بغل
تغییر در شکل ،عدم قرینگی،یا قوام و يا سفتی پستان
تغییرات پوستی پستان شامل هر یک از موارد زیر:
پوست پرتقالی
اریتم یا قرمزی پوست
زخم پوست
پوسته پوسته شدن و اگزمای پوست
فرورفتگی یا خراشیدگی تغییرات نوک پستان
ترشح نوک پستان که دارای هر یک از خصوصیات زیر باشد:
از یک پستان باشد و نه هر دو پستان
از یک مجرا باشد و نه از چند مجرا
ترشح خود به خودی و ادامه دار باشد
در هنگام معاینه ترشح وجود داشته باشد
سروزی یا خونی باشد
مهمترین توصیه های خود مراقبتی برای تشخیص زودهنگام سرطان پستان عبارتند از:
ا گـر سـابقه ی خانوادگـی از سـرطان پسـتان، تخمـدان و نیـز پانکـراس و پروسـتات داریـد، با خانه یا مرکز بهداشـتی دربـاره ی گزینه هـای غربالگـری خـاص، انجـام تسـتهای ژنتیـک یـا درمان پیشـگیرانه صحبت کنید.
علایم سرطان پستان را بشناسید و اگر تودهای مشکوک یا تغییرات پوستی را در پستانهای خود دیدید به مرکز بهداشتی درمانی مراجعه کنید.
ماهانه بلافاصله بعد از اتمام قاعدگی، خودآزمایی پستان را انجام دهید.
شیوه های تشخیص سرطان پستان
معاينه بالینی پستان توسط ماما و پزشك(CBE)
روشهاي تصوير برداري: ماموگرافی، سونوگرافی و MRI
خود آزمايي(BSE)
روش های درمانی سرطان پستان
جراحی سرطان پستان
پرتودرمانی سرطان پستان
شیمی درمانی سرطان پستان
هورمون درمانی سرطان پستان
واحد بیماری های غیر واگیرمرکز بهداشت بافت